आइतबार , फागुण २३, २०७७

नेपालमा कोरोना खोप: कसले लगाउने, कसले नलगाउने ?

नेपालमा कोरोना खोप: कसले लगाउने, कसले नलगाउने ?

१४ माघ, काठमाडौं । नेपालमा आजबाट कोरोना विरुद्धको खोप अभियान सुरु भएको छ । कोभिड खोप सम्बन्धि सर्वसाधारणबाट आउन सक्ने सामान्य जिज्ञासाबारे स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयले तयार गरेको जानकारीमुलक सामाग्री यसप्रकार रहेको छ ।

१. के कोरोना भाइरस रोग विरुद्धको खोप लिन जरुरी छ ?

Kumari Bank 300x290 new
Global IME Bank new
Nepal Life Insurance

यो खोपले कोरोना भाइरस रोग लाग्नबाट बचाउँछ । खोप लगाइसकेपछि यो रोग लागिहालेमा पनि गम्भीर बिरामी हुनबाट बचाउँछ । साथै, यो खोप लगाएपछि, तपाईबाट अरुलाई कोरोना भाइरसको संक्रमण हुनबाट जोगाउँछ । नेपालमा कोरोना भाइरस विरुद्धको यो खोप १८ वर्ष माथिका सबै उमेर समूहलाई सिफारिस गरिएको छ ।

२.कति छिटो हामीले यो खोप पाउँछौ ?

सबै नेपालीलाई पुग्ने गरि खोपको परिमाण एकै पटक उलपव्ध हुन नसक्ने भएकाले यो खोप प्राथमिकताका आभारमा चरण्वद्ध रुपमा सबैलाई क्रमश : दिइनेछ । नेपालमा कोरोना भाइरस रोगको जोखिम,संक्रमितहरुमा भएको मृत्यु तथा सिकिस्त हुने दरको आधारमा खोप पाउने लक्षित समूहको प्राथमिकिकरण गरिएको हो । यो प्राथमिकरण विश्व स्वास्थ्य संगठनको सिफारिसको आधारमा पनि गरिएको हो ।

पहिलो प्राथमिकतामा हाम्रो जीवन र स्वास्थ्यसँग सिधा सरोकार राख्ने नगरपालिकाबाट खटाएका सफाइकर्मी,स्वास्थ्यकर्मीसहित स्वास्थ्य स।स्थामा काम गर्ने कर्मचारीहरुलाई राखिएको छ । कोरोना भाइरस रोग संक्रमण हुने र अरुलाई पनि सक्रमित गराउन सक्ने जोखिम बढी हुने र स्वास्थ्यकर्मी संक्रमित हुँदा स्वास्थ्य सेवा नै अवरुद्ध हुन गई हामी सब्र स्वास्थ्य सेवा पाउनबाट वञ्चित हुने भएकाले पनि स्वास्थ्यकर्मीहरुलाई पहिलो प्राथमिकतामा राखिएको हो ।

उनीहरुसँगै एम्बुलेन्स चालक तथा सहचालकहरु, शव व्यवस्थापन गर्ने व्यक्तिहरु, महिला स्वास्थ्य स्वयम्सेविकाहरु, बृद्धाश्रममा कार्यरत कर्मचारीहरु, अन्तराष्ट्रिय नाकामा कार्यरत कर्मचारी तथा सुरक्षाकर्मीहरु र जेलमा रहेका कैदी तथा सुरक्षाकर्मीहरुलाई यसै प्राथमिकतामा राखिएको छ ।

दोस्रो प्राथमिकतामा ५५ वर्ष माथिका महिला तथा पुरुषलाईहरुलाई राखिएको छ । यो उमेर समूहमा कोरोना भाइरस रोगको संक्रमण हुँदा मृत्युदर र जटिलता उच्च भएको देखिएको छ । साथै,४० देखि ५४ वर्ष उमेर समूहका दीर्घरोग भएका व्यक्तिहरुलाई पनि दोस्रो प्राथमिकतामा राखी यो खोप लगाइने छ ।

दीर्घरोग भएका शरणार्थी र प्रवासी कामदारहरुलाई पनि यसै चरणमा खोप लगाइने छ । तेस्रो प्राथमिकतामा खोपको मात्रा उलपव्ध भएसँगै १८ वर्ष उमेर समूहभन्दा माथिका सबैलाई खोप सेवा प्रदान गरिने छ । १८ वर्ष मुनिका बालबालिबामा खोपको प्रभावकारता र सुरक्षाको अनुसन्धान भैरहेकाले उक्त उमेर समहलाई हाल यो खोप दिइने छैन ।

३.के कोरोना भाइरस रोग निको भएकाले पनि यो खोप लगाउनुपर्छ ?

पर्छ ,  विश्व स्वास्थ्य संगठनका अनुसार कोरोना भाइरसको संक्रमण भएर निको भएकालाई पनि फेरि योे संक्रमण हुन सक्ने भएकाले खोप लगाउनुपर्छ । संक्रमण निको भएपछि बन्ने एन्टिबडी शरीरमा कति लामो समयसम्म रहन्छ भन्ने यकिन थाहा नभएकाले पनि सबैले खोप लगाउनुपर्छ ।

४.यो खोप कुन उमेर समूहलाई दिइन्छ ?

नेपाल सरकारले तोकेको प्राथमिकताको आधारमा चरणवद्ध रुपमा यो खोप १८ वर्षभन्दा माथिका सबैलाई तोकिएका सरकारी स्वास्थ्य संस्था वा खोप केन्द्रबाट निःशुल्क दिइन्छ ।

५.यो खोप लिएपछि फेरी कोरोना संक्रमण हुन्छ ?

हुन सक्छ, यो खोप लिएपछि पनि केही व्यक्तिहरुमा कोरोना संक्रमण हुनसक्छ । तर खोप लिएपछि कोरोना संक्रमण भएपनि यसबाट गम्भिर बिरामी पर्ने सम्भावना निकै कम हुन्छ । त्यसैले खोप लिएपछि पनि भिडभाडमा नजाने, मास्कको अनिवार्य प्रयोग,अर्को व्यत्तिसँग २ मिटर दुरी कायम गर्ने तथा बेलाबेलामा साबुन पानीले हात धुनेजस्ता स्वास्थ्य सुरक्षाका मापदण्डहरुको पालनालाई निरन्तरता दिनुपर्छ ।

६.यो खोप कहाँ लगाउन पाइन्छ ?

यो खोप तोकिएका सरकारी स्वास्थ्य संस्था वा खोप केन्द्रबाट निःशुल्क दिइन्छ ।

७. यो खोप कसले लगाउनु हुँदैन ?

अहिले प्रयोग गर्न लागिएको खोप गर्भवती,स्तनपान गराइरहेका,तुरुन्त गर्भवती हुने योजना भएका महिलाहरुले लिनुहुँदैन । साथै,यस खोपको पहिलो मात्रा लगाउँदा एलर्जी भएकाहरुले पनि दोस्रो मात्रा लिनुहुँदैन ।  यसका साथै १८ वर्ष मुनिका बालबालिकामा यो खोपको अनुसन्धान भइरहेकाले हाललाई यो समूहलाई खोप सिफारिस गरिएको छैन।

८.के स्वास्थ्य समस्या भएकाहरुले यो खोप लिन हुन्छ ?

हुन्छ, मुटु रोग श्वासप्रश्वास सम्बन्धी समस्या, मधुमेह, शिकलसेल एनिमियाजस्ता स्वास्थ्य समस्या भएकाहरुले यो खोप लिन झनै आवश्यक छ । कोरानो भाइरसको संक्रमण भएमा यस्ता स्वास्थ्य समस्या भएकाहरु बिरामी हुने सम्भावना बढी भएकाले पनि उनीहरुले यो खोप लिन जरुरी छ ।

९. यो खोप कतिको सुरक्षित छ ?

सुरक्षित छ, यो खोप विश्व प्रसिद्ध अक्सफोर्ड विश्वविद्यालय र एस्ट्राजेनिकाले बृहत वैज्ञानिक अनुसन्धानबाट विकास गरिएको हो । विभिन्न चरणको परीक्षण सफल भएपछि मात्र यो खोप मानिसमा प्रयोग गर्न अनुमोदन गरिएको हो ।

१०.यो खोपको कति मात्रा लगाउनुपर्छ ?

कम्तिमा ४ हप्ताको फरकमा यो खोपको दुई मात्रा लगाउनुपर्छ ।

११.यो खोप लगाएपछि के के असरहरु देखिन सक्छन् ?

केभिड १९ खोप लगाएका केही मानिसहरुमा अन्य खोपहरु लगाउँदा जस्तै सामान्य असरहरु देखिन सक्छन् । यसका सामान्य असरहरुमा खोप लगाउको ठाँउमा सुन्निने,दुख्ने वा रातो हुनसक्ने, टाउको दुख्ने,ज्वरो आउने,जिउ दुख्ने,वाकवाकी लाग्ने, मांशपेशी वा जोर्नी दुख्ने, वान्ता आउन् आदि रहेका छन् । यस्ता सामान्य असरहरु बिस्तारै ठिक भएर जान्छन् ।

१२.के यो खोपको दीर्घकालिन असरहरु पनि छन् ?

कोभिड १९ नयाँ खोप भएकाले यसका हुनसक्ने दीर्घकालिन असरहरुका बारेमा थप समयपछि मात्रा थाहा हुन्छ । खुशीको कुरा, अनुमति प्राप्त सबै खोपहरु विभिन्न चरणको क्लिनकल परीक्षणमा सुरक्षित पाइएको छ ।

१३.के यो खोपको पहिलो मात्रा लगाएपछि नै हामी सुरक्षित हुन्छौ ?

पूर्ण रुपले सुरक्षित हुन दोस्रो मात्रा पनि लगाउनैपर्छ । पहिलो मात्रा लगाएपछि स्वास्थय सुरक्षाका अभ्यासहरु,दुरी कायम गर्ने, मास्कको अनिवार्य प्रयोग गर्ने र बेला बेलामा साबुन पानीले मिचिमिचि हात हुने व्यवहारको नियमित पालना गर्नेपर्छ ।

१४. यो खोपले कति समयसम्म सुरक्षा प्रदान गर्छ ?

खोपको कारणले वृद्धि भएको प्रतिरोधात्मक क्षमता कति समयसम्म रहन्छ भन्ने अझैपनि यकिन भएको छैन ।

१५.के यो खोप अभियानले नियमित खोप सेवालाई कुनै प्रभाव पार्छ ?

पर्दैन, यो खोप लगाउने समयमा पनि बालबालिका र गर्भवती महिलाहरुलाई दिइने खोप नियमित चलिरहन्छ ।

प्रतिक्रिया

सम्बन्धित समाचार

नेपालबहस ट्रेन्डिङ

लोकप्रिय

मलाई प्रधानमन्त्री बन्ने लोभ पनि छैन, लालच पनि छैन : देउवा मलाई प्रधानमन्त्री बन्ने लोभ पनि छैन, लालच पनि छैन : देउवा १८ घण्टा पहिले
जलवायु परिवर्तनको विरुद्धमा लड्न मोदीको आह्वान जलवायु परिवर्तनको विरुद्धमा लड्न मोदीको आह्वान १६ घण्टा पहिले
ओली समूहको संसदीय दलको बैठक बालुवाटारमा सुरु ओली समूहको संसदीय दलको बैठक बालुवाटारमा सुरु १५ घण्टा पहिले
विश्व बैंकको ५६ करोड अनुदान पुतलीबजार नगरपालिकालाई विश्व बैंकको ५६ करोड अनुदान पुतलीबजार नगरपालिकालाई १९ घण्टा पहिले
इसायी धर्मगुरु पोपद्धारा इराकी धार्मिक नेतासँग सम्वन्ध सुधारको प्रयास इसायी धर्मगुरु पोपद्धारा इराकी धार्मिक नेतासँग सम्वन्ध सुधारको प्रयास १६ घण्टा पहिले
महालक्ष्मी विकास बैंकको लाभांश घोषणा, संस्थाको चुक्ता पुँजी ३ अर्ब ७ करोड ! महालक्ष्मी विकास बैंकको लाभांश घोषणा, संस्थाको चुक्ता पुँजी ३ अर्ब ७ करोड ! २४ घण्टा पहिले
चीनले अरब लिगलाई कोभिड–१९ को खोप उपलब्ध गरायो चीनले अरब लिगलाई कोभिड–१९ को खोप उपलब्ध गरायो १५ घण्टा पहिले
धनगढीकाे आलोक मल्टी कन्सर्न प्राइभेट लिमिटेडमा आगलागी धनगढीकाे आलोक मल्टी कन्सर्न प्राइभेट लिमिटेडमा आगलागी १८ घण्टा पहिले